Praca celnika, oficjalnie nazywanego funkcjonariuszem Służby Celno-Skarbowej, jest niezwykle istotna dla ochrony granic państwa i zapewnienia bezpieczeństwa ekonomicznego. Celnicy pełnią różnorodne funkcje, od kontroli towarów po współpracę z międzynarodowymi organami celnymi. Zastanawiasz się, ile zarabia celnik i jakie są wymagania, aby pełnić tę rolę? Oto szczegóły dotyczące wynagrodzenia i ścieżki kariery celnika.
Kto to jest celnik?
Termin „celnik” odnosi się do funkcjonariusza celno-skarbowego, który działa w ramach Krajowej Administracji Skarbowej (KAS). Choć oficjalnie nazwa „celnik” została zastąpiona w 2017 roku przez „funkcjonariusz Służby Celno-Skarbowej”, nadal jest powszechnie używana. Celnicy są urzędnikami państwowymi odpowiedzialnymi za nadzorowanie przestrzegania przepisów celnych, kontrolę przepływu towarów przez granice oraz zapobieganie przestępstwom skarbowym.
Celnicy pełnią służbę w różnych miejscach, takich jak urzędy celne, granice, porty i lotniska. Ich zadania obejmują m.in. kontrolę wywożonych i wwożonych towarów, pobór należności celnych, współpracę z organizacjami międzynarodowymi oraz nadzór nad przestrzeganiem przepisów dotyczących ochrony środowiska i towarów strategicznych.
Jakie są wymagania, aby zostać celnikiem?
Osoby zainteresowane pracą w Służbie Celno-Skarbowej muszą spełniać określone wymagania formalne. Kandydaci muszą posiadać obywatelstwo polskie, korzystać z pełni praw publicznych oraz posiadać co najmniej średnie wykształcenie. Dodatkowo wymagana jest niekaralność, dobra kondycja fizyczna oraz pozytywna opinia. Proces rekrutacji obejmuje także testy sprawnościowe, psychologiczne oraz rozmowę kwalifikacyjną.
Rekrutacja do Służby Celno-Skarbowej składa się z kilku etapów, które obejmują:
- weryfikację formalną złożonych dokumentów,
- test wiedzy z zakresu funkcjonowania administracji publicznej i prawa celnego,
- test sprawności fizycznej i psychologiczny,
- rozmowę kwalifikacyjną.
Na czym polega praca celnika?
Praca celnika jest zróżnicowana i obejmuje zarówno działania w terenie, jak i prace administracyjne. Celnicy kontrolują towary, osoby oraz dokumenty przewożone przez granice, zarówno lądowe, jak i powietrzne. Ich głównymi zadaniami są ochrona granic celnych Unii Europejskiej, przeciwdziałanie przemytowi oraz naliczanie i pobieranie cła oraz podatku akcyzowego.
Na lotniskach, takich jak Port Lotniczy Kraków-Balice, celnicy kontrolują bagaże podróżnych, monitorują przewożone towary i paczki kurierskie oraz współpracują z funkcjonariuszami Straży Granicznej i Policji. Działania te są kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa podróżnym.
Ile zarabia celnik w Polsce?
Wynagrodzenie celnika zależy od wielu czynników, takich jak stopień służbowy, staż pracy i region służby. Średnie wynagrodzenie brutto w 2025 roku wynosi od 5 000 do 6 800 zł miesięcznie. Początkujący funkcjonariusz może liczyć na pensję w wysokości około 4 500–5 000 zł brutto. Dodatkowo celnicy otrzymują różne dodatki, np. za wysługę lat, dodatek mundurowy oraz premie za wyniki służby.
Warto podkreślić, że mediana zarobków wśród celników wynosi 9 370 zł brutto, a 25% najlepiej opłacanych funkcjonariuszy zarabia ponad 10 920 zł brutto.
Dodatki i świadczenia dla celników
Celnicy mogą liczyć na różne świadczenia dodatkowe, które zwiększają ich wynagrodzenie. Do pensji podstawowej doliczane są:
- dodatki za wysługę lat,
- dodatek mundurowy,
- premie za wyniki służby,
- świadczenia socjalne,
- zwrot kosztów dojazdu.
Jakie są możliwości awansu w służbie celno-skarbowej?
Praca w Służbie Celno-Skarbowej oferuje różne ścieżki kariery i możliwości awansu. Celnicy mogą awansować na stanowiska takie jak młodszy celnik, starszy celnik, specjalista, czy kierownik. Awans zależy od wyników pracy, stażu oraz ukończonych szkoleń i kursów zawodowych.
Proces awansu w służbie celno-skarbowej obejmuje:
- zdobycie doświadczenia zawodowego,
- ukończenie odpowiednich szkoleń i kursów,
- osiągnięcie wysokich wyników w pracy,
- zdanie egzaminów kwalifikacyjnych.
Jak wygląda dzień pracy celnika na lotnisku?
Celnicy pracujący na lotniskach, takich jak Kraków-Balice, pełnią służbę zmianową, często w nocy i w weekendy. Ich codzienne obowiązki obejmują kontrolę bagaży podróżnych, monitorowanie przewożonych towarów oraz współpracę z innymi służbami. W pracy korzystają z nowoczesnego sprzętu, w tym rentgenów, skanerów oraz testów narkotykowych, co umożliwia skuteczne wykrywanie niebezpiecznych substancji i towarów.
Praca celnika na lotnisku jest istotna dla zapewnienia bezpieczeństwa wszystkim podróżnym oraz ochrony granic celnych Unii Europejskiej.
Podsumowując, zawód celnika to nie tylko praca administracyjna, ale również działania mające na celu ochronę interesów państwa i społeczeństwa. Celnicy pełnią kluczową rolę w systemie kontroli międzynarodowego handlu, a ich praca jest niezwykle istotna dla zapewnienia bezpieczeństwa ekonomicznego kraju.
Co warto zapamietać?:
- Średnie wynagrodzenie celnika w Polsce w 2025 roku wynosi od 5 000 do 6 800 zł miesięcznie, z medianą 9 370 zł brutto.
- Aby zostać celnikiem, wymagane jest obywatelstwo polskie, średnie wykształcenie, niekaralność oraz pozytywna opinia.
- Rekrutacja do Służby Celno-Skarbowej obejmuje testy wiedzy, sprawnościowe, psychologiczne oraz rozmowę kwalifikacyjną.
- Celnicy mogą awansować na różne stanowiska, takie jak młodszy celnik czy specjalista, w zależności od wyników pracy i ukończonych szkoleń.
- Do wynagrodzenia celnika doliczane są dodatki, takie jak za wysługę lat, dodatek mundurowy oraz premie za wyniki służby.
